Kara Walker maakt iets nieuws van omstreden standbeeld

Kara Walker - Unmanned Drone
Kara Walker – Unmanned Drone (2023) Installatie in The Brick. Brons, 3.4 x 3.9 x 1.4 meter. Foto’s: Ruben Diaz. Alle afbeeldingen: courtesy of Kara Walker, Sikkema Malloy Jenkins & The Brick

Op veel plekken in de VS worstelen ze al tijdenlang met het verleden. Zo stonden er in de stad Charlottesville in de staat Virginia meerdere standbeelden van generaals (Confederate Generals) die namens het Zuidelijke leger deelnamen aan de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) of van vooraanstaande slavenhouders. Door een petitie van een scholier verdwenen de beelden uit het straatbeeld. De meeste bronzen beelden werden omgesmolten, maar het standbeeld van Thomas “Stonewall” Jackson kwam terecht bij kunstenaar Kara Walker.

Zij maakte hiervan een interessante herinterpretatie, met als titel Unmanned Drone. Deze is nu te zien in een expositie bij The Brick, een kunstinstelling en non-profitorganisatie. Het was ook The Brick die het beeld van Jackson in handen kreeg en doneerde aan Kara Walker. Bij The Brick is hedendaagse kunst te zien waarbij er ruimte is voor nieuw talent en er focus is op diversiteit. Een mooi voorbeeld daarvan is de expositie MONUMENTS die in samenwerking is met The Museum of Contemporary Art (MOCA).

Dialoog op gang houden

In MONUMENTS draait het om (openbare) monumenten uit het verleden die in de tegenwoordige tijd beladen of zelfs kwetsend (kunnen) zijn. De getoonde kunstwerken moeten de dialoog over dit onderwerp op gang houden. Dat is iets wat erg nodig is in het hedendaagse politieke klimaat in de Verenigde Staten. Eén van de werken die indruk maken, is dus het standbeeld dat Kara Walker maakte op basis van het ruiterbeeld van Thomas “Stonewall” Jackson. Zij bewerkte het standbeeld zodanig dat de oorspronkelijke afbeelding van een generaal die met geheven zwaard ten strijde gaat is veranderd in een monster dat uit een schilderij van Hieronymus Bosch lijkt te zijn gestapt.

Alle onderdelen uit de geschiedenis zijn nog aanwezig, maar de brute kracht van toen is iets abstracts geworden. Toch is het nog maar de vraag of hiermee het dreigende geweld teniet is gedaan. De titel van het kunstwerk verwijst niet voor niets naar de drone, een nieuwe manier van oorlogvoering. Bij een drone is het gevaar lange tijd niet zichtbaar, totdat je het plots hoort en dan is het meestal al te laat. Unmanned Drone is dus niet een ontmanteling van het kwaad, maar een waarschuwing voor het feit dat deze nieuwe gedaantes kan aannemen. Desondanks is de eerste slag gewonnen door Kara Walker. Door man en paard van elkaar te scheiden is er ook niet veel meer over van de mythische status die Thomas “Stonewall” Jackson ooit had.

Kara Walker - Unmanned Drone

Kara Walker - Unmanned Drone