Waar je bij een renovatie denkt aan een nieuwe keuken of een likje verf, pakt het Japanse collectief Mé (uitgesproken als “mé”, wat “oog” betekent) het rigoureuzer aan. Ze hebben de woning in Beppu in wezen uitgehold en getransformeerd tot een letterlijke grot.
Een geologische tijdreis in een woonkamer
Het kunstwerk, getiteld Space II, speelt met het idee van oorsprong en materie. Door grote gaten in de buitenmuren lijkt het niet alsof er een grot in een huis is gebouwd, maar alsof het huis zelf uit massief gesteente is gehouwen. Binnenin vind je geen sofa’s of tatami-matten, maar een rotsachtig landschap dat je niet op deze plek zou verwachten, maar eerder ergens in de ruige natuur.
Om de ervaring compleet te maken, is de installatie voorzien van metalen trappen en leuningen, precies zoals je die ziet in toeristische grotten of bij geologische bezienswaardigheden. Het resultaat is een vervreemdende mix van huiselijke architectuur en de rauwe kracht van de natuur.
Beppu: stad van stoom en onsen
Dat dit kunstwerk juist in Beppu staat, is geen toeval. De stad is wereldberoemd om zijn onsen (natuurlijke warmwaterbronnen). Overal in de stad zie je stoom uit de grond komen; de geothermische activiteit is hier ongekend hoog.
In de Japanse cultuur is de onsen veel meer dan alleen een plek om je te wassen. Het is een bijna heilig ritueel van zuivering (zowel fysiek als geestelijk) en sociale verbinding. In het naakte samenzijn van de onsen vallen rangen en standen weg – een concept dat hadaka no tsukiai wordt genoemd. Door de oerkracht van de aarde letterlijk een woonhuis binnen te trekken, legt Mé een prachtige link met de lokale cultuur. Het herinnert de bewoners eraan dat hun georganiseerde stedelijke leven gebouwd is op een wilde ondergrond.
Kunstenaarscollectief 目 (Mé)?
Het brein achter deze installatie is het trio Haruka Kojin (kunstenaar), Kenji Minamigawa (regisseur) en Hirofumi Masui (installateur). Onder de naam Mé focussen zij zich op het manipuleren van onze waarneming van de fysieke wereld. Ze willen dat je twijfelt aan wat je ziet.
Misschien ken je ze van hun virale project Masayume, waarbij een gigantische luchtballon in de vorm van een menselijk gezicht boven Tokyo zweefde tijdens de Olympische Spelen. Of van hun installaties waarin oceaanstromingen bevroren lijken in tijd en ruimte. Hun werk dwingt je altijd om twee keer te kijken en de realiteit in twijfel te trekken.
Vervolg
Space II is een vervolg op een eerder project uit 2020 in Aomori, waar ze een smalle expositieruimte bouwden in een woning. Dit nieuwe project in Beppu gaat echter een stap verder in de samensmelting met de natuur.
Het huis is binnenkort toegankelijk voor bezoekers die deze desoriënterende ervaring zelf willen meemaken. Reserveringen openen later deze maand via de website van Mé. Een absolute aanrader voor wie kunst, architectuur en het mysterieuze landschap van Japan wil combineren.
