Wie had gedacht dat een beschimmelde citroen je mond open zou doen vallen van bewondering? De Amerikaanse kunstenares Kathleen Ryan maakt gigantische, glinsterende sculpturen van rottend fruit. Met behulp van duizenden edelstenen en sloopmetaal transformeert ze alledaags verval tot verbluffende kunstwerken. Waarom ze dit doet? Om ons op een briljante manier na te laten denken over overconsumptie en de dunne lijn tussen schoonheid en walging.
De pracht van bederf
Er bestaan duizenden soorten schimmels. Sommige zijn een ware culinaire traktatie: denk aan de zachte witte korst van een goede brie of de zogeheten edele rotting die bepaalde druiven aantast en dessertwijnen hun kenmerkende, weelderig zoete smaak geeft. Maar er zijn er ook genoeg waar we ver bij uit de buurt moeten blijven. Zodra dat halve brood in de keukenkast blauwgroen uitslaat, belandt het onverbiddelijk in de prullenbak. Voor de Amerikaanse kunstenares Kathleen Ryan vormen juist die eindeloze kleuren en texturen van schimmel een onuitputtelijke bron van inspiratie. In haar handen wordt het rottingsproces geconserveerd in de vorm van monumentale sculpturen.
Edelstenen en sloopmetaal
De immense kunstwerken van Ryan vallen op door hun ongelooflijke, gelaagde textuur. Aan de buitenkant hebben objecten zoals haar beroemde Bad Lemons iets weg van een ruwe geode. De onopvallende metalen schil verraadt namelijk niets van wat er zich binnenin of op de beschimmelde plekken afspeelt. Maar zodra je de ‘rotte’ kant bekijkt, zie je een explosie van kleur en materiaal.
Om dit effect te bereiken, gebruikt ze een indrukwekkend arsenaal aan objecten. Ryan combineert roestig metaal, vaak gered van oude autokerkhoven, met een web van glazen kralen en peperdure halfedelstenen zoals amethist, azuriet, turkoois en toermalijn. Het effect speelt briljant in op onze emoties: het roept enerzijds de magische verwondering op en tegelijkertijd de herkenbare walging van het opensnijden van een perfect lijkende perzik die van binnen totaal verrot blijkt te zijn.
Cocktails en kapitalisme
Kathleen Ryan (geboren in 1984 in Californië) deinst er niet voor terug om de Amerikaanse cultuur en het kapitalisme met een flinke dosis ironie op de hak te nemen. Zelf vergelijkt ze het overdreven, reusachtige formaat van haar fruit vaak met de typische roadside attractions (denk aan metershoge donuts of gigantische hotdogs) die je langs de grote Amerikaanse snelwegen tegenkomt.
Recente sculpturen zoals Bad Lemon (Slice of Paradise) en Screwdriver knipogen nadrukkelijk naar de wereld van decadente cocktails. Ze roepen associaties op met luxe, ontspanning en tropische vakanties. Maar doordat de partjes citrusvrucht zwaar beschimmeld zijn, krijgt het geheel een wrange nasmaak. Het is een visuele metafoor voor hoe het concept van weelde langzaam verzuurt in een tijd waarin de wereldeconomie steeds kwetsbaarder aanvoelt.
Te zien in LAM Lisse
Hoewel de nieuwste werken van Ryan onlangs nog de show stalen tijdens een spraakmakende expositie bij galerie Karma in New York, hoef je voor haar indrukwekkende kunst de oceaan niet over te steken. In Nederland heeft het LAM, gelegen op het historische landgoed van Kasteel Keukenhof in Lisse, een schitterende tros rottende druiven in de vaste collectie opgenomen.
Aangezien het LAM volledig in het teken staat van voedsel- en consumptiekunst, vormt het de ultieme thuisbasis voor het werk van Ryan. Mocht je binnenkort in de buurt zijn, dan is het een absolute aanrader om deze fonkelende schimmelkunst van dichtbij te gaan bekijken en je te laten verrassen door de onverwachte schoonheid van verval.
📬 Niets missen van Mixed Grill?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang elke zaterdag de beste tips over kunst, cultuur en lifestyle direct in je inbox.