Paul McCarthy in Madrid: bizarre popcultuur en sluimerend fascisme

EXHIBITION VIEW 15 _ Courtesy Bowman Hal
Zaalbeeld. Alle afbeeldingen: Courtesy Bowman Hal

De invloedrijke en vaak controversiële Amerikaanse kunstenaar Paul McCarthy is neergestreken in Madrid. Samen met de Duitse actrice Lilith Stangenberg presenteert hij de expositie A&E. Verwacht geen doorsnee schilderijen aan de witte muren: dit is een rauwe, ontregelende duik in westerse machtsstructuren, waarbij de grenzen tussen entertainment en fascisme pijnlijk dicht bij elkaar blijken te liggen.

De betekenis achter A&E

De titel van het project, A&E, is een slimme woordspeling die direct de toon zet. Het is een afkorting voor Adolf & Eva, Adam & Eve én Arts & Entertainment. Al meer dan zes jaar werken McCarthy en Stangenberg aan dit project, dat bestaat uit een mix van performancekunst, video en enorme tekeningen.

Het project draait om tegenstellingen die in elkaar overvloeien. Stangenberg kruipt in de huid van een ‘Eva’ die veel wegheeft van Marilyn Monroe (de ultieme Amerikaanse Hollywood-fantasie), terwijl McCarthy de rol van een dronken, fascistische nar (Adolf) op zich neemt. Zonder vast script, maar in een soort opperste concentratie, lieten zij de camera’s draaien. De tekeningen die in Madrid te zien zijn, zijn het directe, fysieke resultaat van deze intense sessies. In het midden van de tentoonstellingsruimte zijn ook de video’s te zien en te horen.

Fascisme als modern spektakel

Eén van de belangrijkste pijlers van de tentoonstelling is McCarthy’s visie op fascisme. Hij ziet dit niet als een afgesloten, duister hoofdstuk uit de geschiedenisboeken, maar als een actieve kracht die nog steeds in onze cultuur sluimert.

Volgens de kunstenaar draait tegenwoordig alles om popcultuur: van de reclames op tv tot de fastfoodketens om de hoek. Politiek is daardoor veranderd in een spektakel, en spektakel in politiek. In de ogen van McCarthy keert het fascisme vandaag de dag niet terug in een strak uniform, maar sluipt het onze levens binnen via entertainment en oppervlakkigheid. Door historische figuren als Adolf en Eva neer te zetten als groteske, haast domme ‘pop-clowns’, laat hij zien hoe absurd én gevaarlijk deze dynamiek is.

In de expositie zien we dat terug op een flink aantal grote doeken waar heel veel op gebeurt. We zien cartooneske portretten van Adolf Hitler, die vaak rauw en repetitief zijn getekend, vaak omringd met schuttingtaal. De kunst van McCarthy staat bekend vanwege de provocerende invloed die het kan hebben op de kijker, maar tegelijkertijd houdt de kunstenaar ons ook een spiegel voor. Hoe normaal zijn fascistische symbolen inmiddels weer geworden? En dat terwijl men na de Tweede Wereldoorlog massaal riep: dit nooit weer.

Bijzondere Madrileense hotspots

De locaties waar dit project in Madrid te zien is, maken de ervaring compleet. De expositie zelf vindt plaats in Bowman Hal, de gloednieuwe galerie van het indrukwekkende hedendaagse kunstcentrum SOLO CSV (gelegen aan de Cuesta de San Vicente, vlak achter het Koninklijk Paleis). Dit initiatief, opgezet door twee Spaanse ondernemers, is hard op weg om één van de boeiendste kunsthubs in Europa te worden.

Daarnaast is er een speciale rol weggelegd voor Cineteca Matadero. Dit voormalige slachthuis in het zuiden van de stad is tegenwoordig getransformeerd tot één van de spannendste culturele broedplaatsen van Madrid. Hier werden op 4 maart de films vertoond die de basis vormden voor het A&E-project, inclusief een live gesprek met de kunstenaar zelf.

Praktische informatie op een rij:

  • Wat: Expositie Paul McCarthy, A&E, Adolf/Adam & Eva/Eve, Drawing Sessions 2020–2022 with Lilith Stangenberg
  • Waar: Bowman Hal (Cuesta de San Vicente 36, Madrid). Bezoek gaat op afspraak via de website van Solo Contemporary.
  • Wanneer: 6 maart t/m 16 mei 2026
EXHIBITION VIEW 2 _ Courtesy Bowman Hal.jpg

EXHIBITION VIEW 3 _ Courtesy Bowman Hal.jpg

EXHIBITION VIEW 3 _ Courtesy Bowman Hal.jpg

A&E, Eva Eats Adolf Adolf Eats Eva, Polka Polka Father Son Mother Daughter, Adolf_2020©PaulMcCarthy_CourtesyHouser&Wirth
A&E, Eva Eats Adolf Adolf Eats Eva, Polka Polka Father Son Mother Daughter, Adolf_2020 © PaulMcCarthy, Courtesy Houser&Wirth
EXHIBITION VIEW 3 _ Courtesy Bowman Hal.jpg

EXHIBITION VIEW 3 _ Courtesy Bowman Hal.jpg

Paul McCarthy at Bowman Hal _ Courtesy Bowman Hal
Paul McCarthy bezoekt de tentoonstelling in Bowman Hal

📬 Niets missen van Mixed Grill?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang elke zaterdag de beste tips over kunst, cultuur en lifestyle direct in je inbox.